اهمیت جلبک های دریایی و مصارف آنها


جلبک های دریایی از جمله موجودات مهم دریایی هستند که به صورت مستقیم و غیر مستقیم در تغذیه انسان وتولید مواد شیمیایی مختلف به کار می روند. درحال حاضر بخش عمده ای از در آمد حاصل از بیوتکنولوژی دریایی به این موجودات اختصاص دارد.

 مقدمه:

جلبک های دریایی از جمله موجودات مهم دریایی هستند که به صورت مستقیم و غیر مستقیم در تغذیه انسان وتولید مواد شیمیایی مختلف به کار می روند. درحال حاضر بخش عمده ای از در آمد حاصل از بیوتکنولوژی دریایی به این موجودات اختصاص دارد.بزرگترین نقش جلبک ها در اکوسیستم های آبی نقش تولید کنندگی است.جلبک ها از تواناترین گیاهان بوده و قادرند آب وهوا را پاک و تمیز و رنگ ماهیها را قرمزتر نمایند . همچنین جلبک ها قادرند حتی انرژی آینده مورد نیاز بشر را تامین نمایند .امروزه بهره برداری از جلبک ها در ابعاد صنعتی ، کشاورزی ، دارویی و غذایی بسیار گسترش یافته و تکنولوژی مدرن برای تولید و بهره برداری از جلبک ها در کشورهای صنعتی و پیشرفته جهان مورد استفاده قرار می گیرد. جلبک ها دارای انواع اسیدهای چرب ، آمینواسیدها ، پروتئین ها، پلی ساکاریدها، مونوساکاریدها، مواد معدنی و ویتامین ها هستند.

 انواع جلبک :

- سیانوفیت ها یا جلبک های سبز آبی      - باسیلار یوفیتا

- جلبک های سبز                     - جلبک های قهوه ای

- اوکلنوفیتا                   - جلبک های قرمز

- کاروفیتا                     - دینوفیتا

- کریسوفیتا

 موادی که از جلبک ها استخراج می شوند عبارتند از:

الف) آلژینات آگاروکاراجین ها : این مواد از ترکیبات دیوار سلولی جلبک های قرمز و قهوه ای   هستند    و فقط در جلبک ها وجود دارند و در گیاهان عالی دیده نمی شوند و بیشتر به عنوان مواد ژلی کننده و    قوا دهنده مورد استفاده قرار می گیرند. تولید کل این مواد حدود 55000 تن با ارزشی حدود 585 میلیون دلار است .

 الژینات ها  امروزه کاربرد وسیعی دارند که عبارتند از :محصولات لاغری تولید غذا و منسوجات ، ضد آتش کردن منسوجات ، ژلاتین کننده و تغلیظ کننده( نوشیدنیها، بستنی ها، مواد آرایشی) ، عامل سهم زدا( جذب فلزات سنگین از خون) ، تهیه   آنتی اکسیدانها، چسبها، رنگدانه ها، پوشش زخمها و مواد قالب گیری در دانپزشکی و در   بیوتکنولوژی برای غیر متحرک کردن سلول ها و آتریمها استفاده می شود .

 آگارها: نوعی پلی ساکارید است که نام دیگر آن ژلوزاست . در آب گرم به نسبت 1 تا 2% به ژلاتین تبدیل می شود و در نستاجی ، کنسرو سازی، لاستیک سازی ، شیرینی سازی، تهیه میوه، شربت، داروسازی و لوازم آرایشی ، تهیه محیط کشت و خالص سازی انواع میکرو اورگانسیم ها، الکتروفروز، کروماتوگرافی برای تولید حشره کش ها ، پایدار کننده ، محلول های کلسترولی، پرورش گل و در کاغذ سازی برای پوشش دار کردن کاغذ استفاده می شود .

 کاراجین ها : از جلبک های قرمز بدست می آید. محلول در آب داغ و در تهیه مواد آرایشی ، شامپو ، پایدار کننده در خمیرداندان ها، مواد نگهدارنده در فرآوری گوشتی ، در ساخت بستنی ، شکلات ، پاستیل ، سس، ماست، آبمیوه وبرای نگهداری موادی که احتیاج به سردخانه نداشته باشند کاربرد دارد .

 

ب‌) مواد معدنی و آلی: مواد معدنی و آلی زیادی از جلبک ها تهیه می شود که از نظر اقتصادی یا تغذیه ای بسیار مهم هستند .

مواد معدنی عبارتنداز: کلسیم، آهن، منیزیم، سلینوم، روی، مس ، کروم که از جلبک های قهوه ای و کلپ بدست می آید همچنین از خاکستر این جلبک ها کربنات سدیم، پتاسیم و ید بدست
می آید که بترتیب در شیشه و بلوسازی، صابون سازی و در درمان گواتر کاربرد دارد .

 مواد آلی عبارتنداز: کلیسرول ، اسیدهای نوکلئیک، کلروفیل، اسیدهای چرب، مانیتول، رنگدانه ها فیکوکلوئیدها و پلی سارکاریدها

 ج‌) ویتامینها:

  ویتامینهای بسیار زیادی از جلبک ها بدست می آید که مهمترین آنها عبارتند از:

 ویتامین A : تشکیل شده از کارتنوئیدها واستفاده در داروها ومواد آرایشی بهداشتی

 ویتامین E : حفاظت از بدن در مقابل بیماریهای ناشی از نور( پوستی و چشمی) ، بیماریهای قلبی و عروقی و سرطان واستفاده در کرمها و مواد آرایشی ، خاصیت اکسیدانی

ویتامین C : حفاظت از مو ، جلوگیری از فعالیت رادیکال های آزاد، استفاده در شامپورها و مواد بهداشتی       ویتامینهای  B ، B2 ،B12 ، B7 و.........

 فوائد میکروالگ برای سلامتی :

سم زدایی : با فلزات سنگین نظیر جیوه، سرب ، سموم، حشره کش ، ترکیب و آنها را از بدن خارج می نماید. همچنین بعنوان  :

-       تقویت کننده سیستم ایمنی بدن-       تصفیه کننده کبد و بهبود سلامت تیروئید

-       پاکسازی سیستم گوارشی

-       انرژی زا

-       کاهنده فشار خون

-       افزاینده باکتریهای مفید

-       آنتی اکسیدان قوی و مقابله با رادیکال های آزاد

-       تسریع در روند الیتام زخمها بخاطر وجود فاکتور رشد در آنها

-       خواص ضد سرطانی

-       خواص ضدالتهابی ، ضد باکتری

-       خوشبوکننده دهان

-       تعدیل کننده هورمون ها

در هرحال همانطوریکه توضیح داده شد امروزه جلبک ها کاربرد وسیعی در کشاورزی پژوهش های زیستی،  تصفیه آب ، تامین علوقه و مکمل غذایی دام ، طیور و آبزیان و تامین سلامت انسان دارنده از طرفی در سواحل صخره های جنوب کشور به خصوص سواحل استان سیستان و بلوچستان جلبک های دریایی بوفور یافت می شود که می توان از جنبه های تجاری و کسب درآمد مورد توجه قرار گیرد. همچنین براساس تحقیقات انجام گرفته ، کیفیت مواد استحصالی از جلبک های سواحل جنوبی ایران بسیار برتر از نقاط دیگر است .

 

 

 

 

 

 

                                                                                                  

                                                                                                         

منتشر شده توسط حمزه رفیع پرهیز کار - کارشناس مسئول صیدگاه های ماهیان خاویاری و شیروان عنایتی - کارشناس مسئول ماهیان استخوانی در تاریخ ۱۳۸۷ يکشنبه ۴ اسفند
نسخه چاپی

نظرات


تا کنون نظری برای این خبر ارسال نشده است

نظر شما

نام:  
پست الکترونیکی:  
نظر شما: